Bài mới

Thủ Thiêm phơi bày thực trạng lợi ích nhóm chốn quan trường

Sau 4 tháng tích cực triển khai rà soát những vướng mắc tại Khu đô thị Thủ Thiêm, Thanh tra Chính phủ đã kết luận chính quyền TPHCM và Bộ Xây dựng đã có nhiều sai phạm trong quá trình quy hoạch Thủ Thiêm, phá vỡ quy hoạch do Thủ tướng phê duyệt, cũng như buông lỏng việc quản lý, sử dụng đất… dẫn đến những khuất tất gây bất bình cho một bộ phận cư dân khu vực chịu ảnh hưởng. Trắng đen đã rõ, nhưng giải quyết sao cho ổn thỏa lại là một thách thức không đơn giản!



SAI PHẠM Ở KHU ĐÔ THỊ THỦ THIÊM SẼ ĐƯỢC GIẢI QUYẾT NHƯ THẾ NÀO?

TÂM HUYỀN


Khi còn nằm trong địa phận phận Thủ Đức, vùng đất Thủ Thiêm chỉ bạt ngàn đầm lầy và lau sậy. Khi được tách ra để trở thành một phần quận 2, thì vùng đất Thủ Thiêm lọt vào tầm ngắm của nhiều nhà đầu tư. Bởi lẽ, Thủ Thiêm chỉ cách trung tâm Quận 1 có một đoạn sông Sài Gòn khoảng 200 mét. Hai dự án mở rộng cầu Sài Gòn và hầm vượt sông Sài Gòn được triển khai, lập tức biến vùng đất Thủ Thiêm đáng giá ngàn vàng. Nằm trong chiến lược chung xây dựng một khu đô thị hiện đại bậc nhất Đông Nam Á, vùng đất Thủ Thiêm được quy hoạch khá bài bản. Thế nhưng, món lợi khủng khiếp từ thị trường địa ốc Thủ Thiêm đã kích hoạt lòng tham của không ít quan chức và doanh nghiệp. Ranh giới quy hoạch được mở rộng thêm, và quy trình giải toả, đền bù cũng bị bóp méo. Cuộc sống của những người dân lầm lũi ở nơi hoang sơ và thanh bình như rạch Bần Cụt, cầu Ông Cậy, mương Bà Bằng… bắt đầu dậy sóng. Họ ủng hộ chủ trương phát triển đô thị của Chính phủ, nhưng họ không chấp nhận bị đối xử oan uổng và bất công. Khiếu kiện kéo dài, tiếng kêu thống thiết của những người dân Thủ Thiêm bị mất nhà, mất đất làm nhức nhối tâm can những vị lãnh đạo cao nhất. Phải chấn chỉnh Thủ Thiêm, không thể để Thủ Thiêm tồn tại như một vết thương cộng đồng trong thời đại văn minh. Chính phủ xác định như vậy, và Chính phủ quyết liệt thực hiện, đúng nguyện vọng của đông đảo người dân không chỉ ở Thủ Thiêm.
Vì sao một khu đô thị được dự đoán là kiểu mẫu như Thủ Thiêm lại trở nên bát nháo? Không thể nói khác, đó là hậu quả của lợi ích nhóm. Ban đầu Chính phủ quy hoạch Khu đô thị Thủ Thiêm có diện tích 930 ha, bao gồm gồm khu đô thị mới 770 ha và Khu tái định cư 160 ha nằm giáp ranh, thuộc địa bàn phường An Khánh, An Lợi Đông, Bình An, Bình Khánh…Nếu làm đúng quy hoạch, thì lãnh đạo TPHCM cũng thể hiện đầy đủ cam kết "người dân có chỗ ở bằng hoặc hơn nơi cũ, ưu tiên tái định cư tại chỗ để đảm bảo đời sống". Thực tế không phải vậy. Khu tái định cư 160ha được giao cho doanh nghiệp làm 51 dự án, và giới hạn hành chính càng ngày càng xa khu vực được giao ban đầu. Dù Chính phủ nhanh chóng nhận ra sự “nở nồi” lộn xộn này, và có văn bản chỉ đạo cấp bách, nhưng những người dân thuộc diện giải toả vẫn bị đẩy dần về phía phà Cát Lái, nghĩa là cách vị trí quy hoạch đến 15 km. Dĩ nhiên, phần đất màu mỡ có giá trị kinh tế cao đã thuộc về tay những gian thương biết thủ đoạn ngọt ngào và man trá với chính quyền. Bằng chứng ngay trên khu vực tái định cư Thủ Thiêm xuất hiện những doanh nghiệp khôn khéo như Công ty cổ phần Bất động sản Dầu khí Việt Nam, Công ty trách nhiệm hữu hạn Liên doanh Hoàng Kim, Công ty trách nhiệm hữu hạn Tiến Phước, Công ty trách nhiệm thương mại dịch vụ Mỹ Mỹ, Công ty cổ phần Phát triển nhà Thủ Đức, Công ty cổ phần Tân Tạo…. Và đỉnh điểm cạnh tranh nóng bỏng ở Thủ Thiêm được đánh dấu bằng việc đổ vốn khủng khiếp của những đại gia như Đại Quang Minh, Trường Hải, Vingroup…
Một trong những văn bản dẫn đến sai phạm hàng loạt ở Thủ Thiêm là Quyết định ban hành ngày 6-3-2002 của UBND TPHCM, nêu rõ "nếu thiếu đất, cho phép điều chỉnh diện tích các dự án trên địa bàn quận 2, để đảm bảo đủ diện tích theo phê duyệt của Chính phủ". Đã được “cho phép điều chỉnh diện tích” thì chẳng doanh nghiệp nào ngu dại lấy thêm 50 mét hoặc 100 mét, mà họ lấy thêm vài ba hecta. Chưa hết, tháng 4-2001, Chủ tịch UBND TPHCM lấy bấy giờ là ông Lê Thanh Hải yêu cầu điều chỉnh diện tích Khu đô thị mới bằng cách “giao Kiến trúc sư trưởng thành phố, Giám đốc Sở Địa chính Nhà đất cắm mốc đủ 770 ha đất, theo giải pháp bổ sung hơn 40 ha của Khu tái định cư Bình Khánh. Để có đủ đất bù vào Khu tái định cư, rà soát lại quỹ đất trên địa bàn quận 2, thu hồi đất của các dự án chậm triển khai, không nhất thiết tại một địa điểm”. Được lời như cởi… hầu bao, hàng chục hecta đấy giáp ranh Khu quy hoạch lại lên cơn giành giật nghiệt ngã. Bất ngờ hơn, tháng 12/2005, Phó chủ tịch UBND TP HCM Nguyễn Văn Đua lại ký quyết định 6565 phê duyệt điều chỉnh quy hoạch chung Khu trung tâm đô thị mới Thủ Thiêm tỷ lệ 1/5.000 với một nội dung khác hẳn quy hoạch của Chính phủ “diện tích quy mô khu trung tâm là 737 ha, trong đó Khu đô thị phát triển mới là 657 ha, Khu đô thị chỉnh trang là 80 ha, tổng số dân định cư là 130.000 người...”. Cái gọi là “khu đô thị chỉnh trang” ấy, mới đây Thanh tra Chính phủ đã xác định lên đến 144,6 hecta với những sai phạm giao đất không qua đấu giá, giao đất không đúng với giấy phép kinh doanh; không đúng thẩm quyền; không có quy hoạch chi tiết 1/2000 được duyệt; chưa ký hợp đồng thuê đất vẫn cho phép sử dụng. Các dự án thuộc “khu đô thị chỉnh trang” khi triển khai rất nhộn nhạo, có dự án thì lấn sông, có dự án thì lấp rạch, có dự án thì xây dựng công trình sai quy hoạch, có dự án thì vượt số tầng, có dự án thì tính toán sai số tiền sử dụng đất…
Hầu hết những người có trách nhiệm ở chính quyền TPHCM có dính líu đến hành trình biến hoá khôn lường của Khu đô thị Thủ Thiêm đều đã nghỉ hưu. Thế nhưng, hậu quả của việc ban hành các văn bản chưa đúng đắn, thực sự còn di hoạ đến hôm nay. Ông Lê Sỹ Bảy- Vụ trưởng Vụ 1, Thanh tra Chính phủ cho biết: “Về cơ bản thì kết luận của Thanh tra Chính phủ đã nêu đúng nguyện vọng và nội dung khiếu nại của người dân. Tuy nhiên, nếu người dân chưa thỏa mãn với các nội dung này có thể khiếu nại, đoàn thanh tra sẽ báo cáo cấp trên, trình Thủ tướng để chỉ đạo, xử lý theo quy định. Còn trước mắt, TP HCM phải xử lý cá nhân, tổ chức liên quan các sai phạm. Nếu hết thời gian quy định thành phố không có động thái gì, chúng tôi sẽ kiểm tra và ra kết luận sau thanh tra để báo cáo Thủ tướng có các bước xử lý tiếp theo".
Dù muốn dù không cũng phải thừa nhận, rắc rối ở Khu đô thị Thủ Thiêm là bài học cay đắng cho công cuộc hiện đại hoá đất nước. Khi một chủ trương tốt đẹp không được giám sát thường xuyên thì những kẻ cơ hội sẽ lợi dụng cho những mục đích khác nhau. Và người dân bao giờ cũng phải gánh chịu những hệ luỵ ê chề. Đất đai chưa bao giờ là lĩnh vực luôn luôn thuận buồm xuôi gió. Một vùng đất được quy hoạch, sẽ kéo theo nhiều mô hình kinh doanh hội tụ và chia sẻ. Cơ sở hạ tầng được kiện toàn giúp khung giá bất động sản tăng vùn vụt, cho nên thị trường giao dịch phải được kiểm soát chặt chẽ. Trước quy hoạch thì mỗi mét đất chỉ 30 ngàn đồng nhưng sau quy hoạch thì mỗi mét đất lên đến 300 triệu đồng. Khoảng cách thặng dư khủng khiếp luôn khiến nhiều người mờ mắt trong chuyến tàu giằng cho vật chất đầy nước mắt. Người dân lương thiện bị gạt ra không thương tiếc, thì đô thị mới không thể đảm bảo tiêu chí “nghĩa tình”, “hào hiệp” và “đáng sống”.

Từ xưa đến nay, đất đai vẫn là lĩnh vực dễ phát sinh tham nhũng nhất. Giải quyết rốt ráo những bất cập của khu đô thị Thủ Thiêm sẽ tạo tiền đề lấy lại sự bình yên cho những tranh chấp và khiếu nại khác đang xảy ra trên cả nước. Trong cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, một Chính phủ kiến tạo khi quy hoạch đô thị thì phải quản lý đất đai dựa trên hai yếu tố cần quan tâm hàng đầu là an dân và an sinh!

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét

LÊ THIẾU NHƠN Designed by @ Copyright 2018

Hình ảnh chủ đề của Bim. Được tạo bởi Blogger.